Hoe ReadSpeaker het internet dagelijks toegankelijker maakt

Door Apps & Websites Geen Reacties

Of het nu gaat om nieuws, websites, boeken of studiemateriaal, het kunnen lezen van tekst is van essentieel belang. Daadwerkelijk in staat zijn om te kunnen lezen is niet voor iedereen vanzelfsprekend. Sommige lezers kunnen niet of niet goed genoeg tekst lezen. Voor anderen is het simpelweg eenvoudiger om een tekst te horen dan te lezen.

Voor deze mensen is de mogelijkheid om geschreven teksten te kunnen luisteren enorm belangrijk. Helaas staan technische problemen deze oplossing soms in de weg. Zo zijn bijvoorbeeld lang niet alle websites voorzien van een tekst-naar-spraak optie die geschreven tekst voorleest.

Een bedrijf dat ervoor zorgt dat steeds meer digitale producten voorzien zijn van de optie om geschreven tekst voor te lezen, is ReadSpeaker. ReadSpeaker is gespecialiseerd in tekst-naar-spraak oplossingen voor bedrijven en overheden en is wereldwijd actief. Inmiddels is het bedrijf gevestigd in 15 landen en levert het aan meer dan 10.000 klanten in 65 landen.

Digitaal Toegankelijk.com mocht Gerda Doevendans van ReadSpeaker enkele vragen stellen over de gang van zaken bij het bedrijf en hun blik op digitale toegankelijkheid. De demo van tekst-naar-spraak op de website van ReadSpeaker geeft een goed beeld van de mogelijkheden die deze oplossing biedt.

Foto van Gerda

Wat is het verhaal achter ReadSpeaker?

Ongeveer 20 jaar geleden is ReadSpeaker gestart door twee mannen in Zweden. Eén van hen is blind geboren. Samen vonden ze dat het toen opkomende internet een stuk toegankelijker zou moeten zijn voor mensen die blind of slechtziend zijn, of mensen die om een andere reden niet goed kunnen lezen. Zodiende werd de eerste ReadSpeaker webapplicatie om websites voor te lezen, geboren.

Hoe helptReadSpeaker om websites toegankelijker te maken?

Het is belangrijk om je website in te richten volgens WCAG 2.1. AA. Zodat deze beter toegankelijk wordt voor mensen met een functiebeperking, zoals bijvoorbeeld een visuele of auditieve beperking. Daarnaast is het heel belangrijk om ook bezoekers met een cognitieve beperking niet te vergeten. Een groot deel van de bevolking (18%) heeft moeite met lezen en dus problemen met het begrijpen van de teksten op websites. Denk aan laaggeletterden (1,5 miljoen), anderstaligen, licht verstandelijk gehandicapten, ouderen met verminderd zicht of mensen met andere leesproblemen zoals bijvoorbeeld dyslexie, afasie, beginnende dementie en NAH (Niet Aangeboren Hersenletsel).

Onze overheid maakt zich zorgen om deze grote groep, omdat die niet altijd mee kan komen in de vergevorderde digitalisering van de samenleving. Zij hebben veel minder informatie- en gezondheidsvaardigheden dan geletterden en vaker te maken met gezondheidsproblemen, werkloosheid, schulden en armoede. Het toevoegen van de voorleeshulp op de website – en dan wel op een logische, voor de gebruiker intuïtieve plek – kan helpen de content beter te begrijpen en geeft de groep meer zelfredzaamheid.

Welke oplossingen bieden jullie en voor wie?

Onze voorleeshulp voor webpagina’s, documenten en formulieren helpt mensen om de content op websites beter te begrijpen. Onze studietool TextAid helpt kinderen en studenten om gemakkelijker te studeren. De spraakproductie kan gebruikt worden voor allerlei omgevingen, zoals leerplatformen en als voice-over bij video. API’s en onze geïntegreerde toepassingen kunnen weer voor allerlei toepassingen worden gebruikt, zoals een voice-bot, telefonieomgeving, robots, games, auto’s of huishoudelijke apparatuur.

We zijn trots op het feit dat we voor elke toepassing een product of dienst kunnen leveren en dat we daarbij in heel veel gevallen ook nog wat kunnen bijdragen aan een inclusievere maatschappij.

Eén van de doelstellingen van ReadSpeaker is het bieden van tools die bijdragen aan meer digitale toegankelijkheid. Hoe ziet ReadSpeaker de toekomst van digitale toegankelijkheid voor zich?

We verwachten dat niet alleen de overheid, publieke en educatieve sector en zorg, maar in de nabije toekomst alle sectoren beter digitaal toegankelijk moeten zijn. Een minimale vereiste zou het voldoen aan de WCAG richtlijnen moeten zijn. Daarnaast zal het nog belangrijker worden dat er expliciet aandacht is voor groepen met een cognitieve beperking, zoals de 1,5 miljoen laaggeletterden in Nederland, anderstaligen, ouderen met minder zicht en concentratie enzovoort.

We zien inmiddels ook voorbeelden van digitale toegankelijkheid in andere vormen. Denk aan de sprekende robot als buddy voor senioren, maar ook aan de audio-ondersteuning van digitale platformen van verschillende organisaties, omdat zij zich steeds meer richten op de zelfredzaamheid van de burger of de klant.

boek met het woord audio uitgesneden uit de bladzijden.

Is in jullie ogen de samenleving zich voldoende bewust van het belang van digitale toegankelijkheid?

Dat denk ik wel. Inclusie gekoppeld aan digitale toegankelijkheid is een steeds populairder onderwerp. Dat nog niet alle websites hieraan voldoen, is vaak geen onwil. De toegankelijkheid blijft niet achter doordat mensen niet bereid zijn er iets aan te doen. Het hapert vaak om andere redenen, zoals een tekort aan kennis of slagkracht.

Wordt Readspeaker alleen gebruikt voor het toegankelijk maken van websites?

Nee, de ‘tts voice’ (text-to-speech)-markt is in de afgelopen jaren alleen maar gegroeid. Denk bijvoorbeeld aan apparaten die je met je stem kan besturen. Van telefoons tot speakers, steeds meer dingen worden “smart”. Tekst-naar-spraak zit hier onlosmakelijk aan vast, want als iets moet kunnen spreken, dan moet het tekst naar spraak veranderen.

Steeds meer bedrijven en organisaties gaan hierdoor iets doen met “voice”, en dat is heel leuk om te zien! Applicaties die specifiek worden gemaakt voor de Google Assistent of een bedrijf dat een synthetische stem wil die past bij hun merkidentiteit. We zijn met allerlei projecten bezig omdat de ‘tts voice’ verzoeken steeds breder geworden zijn.

Uit wat voor soort organisaties bestaan jullie klanten?

Van oorsprong zijn veel van onze klanten overheids- en publieke organisaties, non-profits, educatieve uitgevers, scholen etcetera, maar doordat spraaktechnologie kwalitatief nog beter is geworden, worden deze toepassingen voor commerciële organisaties ook steeds relevanter.

Wat willen jullie in de toekomst nog verbeteren aan de software van ReadSpeaker?

We zijn constant bezig met verbeteringen en uitbreidingen op allerlei vlakken. De producten, diensten, stemmen en talen. Tekst-naar-spraak toepassingen vallen niet meer weg te denken uit onze maatschappij. Ook door Covid-19 zien wij een versnelde digitalisering, waarbij TTS een aansluiting kan vinden.

Meer informatie over ReadSpeaker is terug te vinden op de website. Benieuwd naar de mogelijkheden van de service? Via de demo kunnen verschillende stemmen geprobeerd worden met een eigen tekst.

Mensen met een beperking zijn niet alleen blind of doof

Door Apps & Websites, Auditieve Beperking, Cognitieve Beperking, Fysieke beperking, Taalberperking, Tips & Trics, Visuele Beperking Geen Reacties

Voor wie is digitale toegankelijkheid van belang?

Ondanks de toename in draagvlak is de waarde van digitale toegankelijkheid bij veel beleidsmakers, developers, marketeers en anderen nog steeds onduidelijk. Voor mensen zonder beperking is het moeilijk om te zich in te leven in de hindernissen die ontoegankelijke websites en apps daadwerkelijk met zich meebrengen. Onbekend maakt onbemind, zullen we maar zeggen. 

De groep Nederlanders met een beperking – die nu ongeveer 4 miljoen mensen groot is – wordt naar verwachting de komende jaren alleen maar groter. Wie zijn deze 4 miljoen Nederlanders? En, nog belangrijker, tegen welke drempels lopen zij aan?

Welke beperkingen zijn er eigenlijk?

De noemer ‘beperkingen’ is een parapluterm waaronder tientallen verschillende beperkingen vallen. Sommige van deze beperkingen zijn duidelijker zichtbaar (lichamelijke beperkingen), andere zijn minder zichtbaar (mentale beperkingen).

Je kunt de beperkingen als volgt onderverdelen:

Lichamelijke beperkingen

  • Auditieve beperkingen
  • Visuele beperkingen
  • Motorische beperkingen

Mentale beperkingen

  • Cognitieve beperkingen
  • Psychosociale beperkingen

Hieronder nemen we steeds één van deze beperkingsgroepen centraal, met uitzondering van psychosociale beperkingen, die worden in dit artikel niet behandeld. Per onderdeel wordt de grootte van de groep besproken, de struikelblokken die deze mensen online en offline tegenkomen en de belangrijkste oplossingen die developers kunnen implementeren. 

Auditieve beperkingen

Afbeelding van een oor met een oorbel erin
Afbeelding: oor met een oorbel

De eerste twee groepen uit dit overzicht zijn voor veel mensen de meest bekende beperkingen. Toch wordt er in de praktijk nog veel te weinig rekening gehouden met doven en slechthorenden. Deze groep bestaat uit 1,5 miljoen mensen, dus bijna één tiende van de Nederlandse samenleving. Naar verwachting groeit deze groep door vergrijzing van de bevolking de komende jaren in omvang. 

Mediagebruik is voor mensen met een auditieve beperking niet zo vanzelfsprekend als voor de goed horende medemens. Denk bijvoorbeeld aan het maken van een kappersafspraak; hoe bel je de kapper op als je slechthorend of doof bent?

Hoe kom je in contact met bedrijven als doof persoon?

Ook online lopen doven en slechthorenden tegen dingen aan. Veel grotere bedrijven vermelden op hun website enkel een telefoonnummer, geen e-mailadressen of mogelijkheid om te chatten. Hoe stel je dan als doof persoon een vraag over bijvoorbeeld je bestelling? Verder zijn mediaspelers op websites, video’s op YouTube en op social media voor gebruikers met een auditieve beperking onbegrijpelijk als er geen ondertiteling of audiodescriptie aan is toegevoegd.

Doven en slechthorenden krijgen slechtere zorg

Uit onderzoek is ook nog eens gebleken dat doven en slechthorenden slechter kunnen communiceren met artsen, waardoor deze groep slechtere zorg ontvangen dan mensen die wel goed kunnen horen.

Een recente ontwikkeling; het thuiswerken en thuis studeren als gevolg van het coronavirus, zorgt ook voor moeilijkheden. Digitaal Toegankelijk.com’s Claire – die zelf doof is – vertelt in dit artikel meer over haar digitale contacten tijdens de coronaperiode.

Optimaliseren voor een auditieve beperking

Hoe zorg je ervoor dat doven en slechthorenden jouw website goed kunnen gebruiken?

  • Belangrijk is om aan alle video’s, animaties en andere gesproken media altijd (de optie tot) ondertiteling aan te bieden.
  • Biedt meerdere contactopties, alleen een telefoonnummer is niet genoeg.
  • Gebruik eenvoudig taalgebruik. Voor sommige doven is Nederlands niet de eerste, maar tweede taal, na gebarentaal. 
  • Gebruik opsommingen voor belangrijke content.

Klik om meer artikelen te lezen over auditieve beperkingen.

Visuele beperkingen

Oog van heel dichtbij gefotografeerd
Afbeelding: Oog van dichtbij

Visuele beperkingen vallen samen met auditieve beperkingen onder de gemeenschappelijke noemer ‘zintuiglijke beperkingen’. Digitaal Toegankelijk.com merkt dat er bij het bouwen van websites en apps vaker met deze groep rekening wordt gehouden dan met andere beperkingen.

Volgens het Sociaal Cultureel Planbureau zijn er in Nederland bijna 1 miljoen mensen met een matige of ernstige visuele beperking. Voor de mensen met een matige beperking is bijvoorbeeld het lezen van een krant moeilijker. De andere groep, mensen met een ernstige visuele beperking, hebben moeite met kleine letters in het algemeen en met het herkennen van gezichten. Het aantal volledig blinden wordt geschat op zo’n 75.000 mensen. 

De gevolgen van een visuele beperking voor je online bestaan

Door slecht of niet te kunnen zien, ziet je dagelijks leven er anders uit. Zo is deze groep in digitale communicatie bijvoorbeeld afhankelijk van schermlezers; ingebouwde software die tekst van beeld voor de gebruiker voorleest. In onderstaande video is te zien hoe Ed zijn telefoon via een schermlezer gebruikt. 

https://www.youtube.com/watch?v=zlEYz4umqrs&feature=emb_title&ab_channel=DigitaalToegankelijk
Filmpje van hoe Ed, die blind is, zijn smartphone gebruikt

Schermlezers werken zo goed als de website/content is die opgelezen wordt. Wanneer de content niet is geoptimaliseerd voor schermlezers, missen gebruikers de boodschap. Dit zorgt voor verwarring en ergernissen. Zo zijn het gebruik van veel emoji’s op social media een ergernis, worden afbeeldingen niet voorzien van alt teksten, waardoor deze niet leesbaar zijn en is het updaten van besturingssoftware verbonden aan complicaties

Op websites zijn gelijksoortige struikelblokken te vinden. Zo worden knoppen en hyperlinks niet op de juiste manier gelabeld, waardoor schermlezers ze niet kunnen voorlezen. Ook ontbreekt vaak structuur in de CSS en HTML code van een website. Deze structuur helpt de gebruikers van schermlezers om snel door een tekst heen te springen zonder alles te hoeven horen, denk bijvoorbeeld aan het steeds opnieuw voorlezen van een hoofdmenu wanneer je naar een ander pagina navigeert.

De consequenties van onbruikbare websites en apps kunnen ernstig zijn. Uit onderzoek van Digitaal Toegankelijk.com bleek namelijk dat de mobiele apps van supermarkten niet goed te gebruiken zijn met een schermlezer. Dit betekent dat 1 miljoen blinden en slechtzienden hun dagelijkse maaltijd niet moeiteloos online kunnen bestellen. Een kwalijke zaak, zeker in tijden van corona. Lees hier meer over het optimaliseren voor schermlezers of andere toegankelijkheidsopties van iOS en Android.

Optimaliseren voor een visuele beperking

  • Zorg dat websites altijd voorgelezen kunnen worden.
  • Maak het lettertype en de lettergrootte aanpasbaar. Zo kunnen bezoekers het naar wens aanpassen.
  • Zorg dat websites tot 200% vergroot kunnen worden zonder dat de kwaliteit of de functionaliteit verloren gaat.
  • Label onderdelen van de site zoals afbeeldingen, knoppen en hyperlinks met de juiste benaming.
  • Breng structuur aan in pagina’s middels HTML en CSS code.
  • Zorg voor voldoende kleurcontrast tussen tekst en achtergrond.

Klik om meer artikelen te lezen over visuele beperkingen.

Cognitieve beperkingen

Afbeelding van verschillende walnoten op een blauwe achtergrond.
Afbeelding: Walnoten op een blauwe achtergrond

Een cognitieve beperking is vaak moeilijker waar te nemen dan de eerder genoemde beperkingen. Cognitieve beperkingen hebben vaak te maken met het zenuwstelsel. Door stoornissen in het zenuwstelsel, waaronder de hersenen, kunnen problemen met het geheugen, taal, gedrag of het oplossen van problemen opspelen. Een cognitieve beperking heeft niet per se invloed op de intelligentie van een individu. 

Omdat het spectrum aan cognitieve beperkingen zo groot is, is het moeilijk exact te benoemen hoeveel mensen een beperking hebben, die in deze groep valt. Enkele voorbeelden van cognitieve beperkingen zijn:

  • Dementie (270.000 mensen) 
  • Verstandelijke beperking (142.000 mensen) 
  • Zwakbegaafdheid (2,2 miljoen mensen) 
  • Een taalontwikkelingsstoornis (TOS, zo’n 2 kinderen per klas gemiddeld)
  • Spraakbeperkingen (geen totale cijfers bekend)
  • ADHD (2,9% van de kinderen, 2,1 % van de volwassenen)
  • Het autistisch spectrum (geen totale cijfers bekend)
  • Epilepsie (120.000 mensen)

Een cognitieve beperking en het internet

Het brede scala aan beperkingen laat direct het belang van optimalisatie voor deze groep zien. Want, waar loopt deze groep op het internet eigenlijk tegenaan? Veel voorkomende ergernissen zijn onnodig moeilijke taal en onnodig moeilijke zinnen. Voor mensen die geen cognitieve beperking hebben, kan het moeilijk zijn om het belang van optimaliseren voor deze groep in te zien. In dit interview vertelt Cindy over hoe haar taalontwikkelingsstoornis invloed heeft op het dagelijkse digitale leven.

Andere punten waarvoor moet worden opgepast, zijn video’s die vanzelf beginnen met spelen en knipperende en drukke animaties. Daarnaast helpen afbeeldingen en illustraties om lange teksten te doorbreken. Een complete lijst met struikelblokken voor deze doelgroep is terug te vinden in het artikel obstakels voor internetters met ADHD.

Optimaliseren voor een cognitieve beperking

  • Vermijd onnodig moeilijke taal.
  • Zorg voor genoeg tijd in video’s en animaties om mee te lezen.
  • Breek lange zinnen op in kortere delen.
  • Werk niet met video’s die vanzelf afgespeeld worden.
  • Zorg dat er geen drukke animaties of gif’s op een website staan.
  • Maak consistent gebruik van iconen en illustraties die tekst ondersteunen.
  • Gebruik de juiste kleur contrast ratio’s
  • Verwerk een simpele navigatiestructuur in websites en apps.

Klik om meer artikelen te lezen over cognitieve beperkingen.

Mobiliteitsbeperkingen

Afbeelding: Vrouw in rolstoel van achteren gefotografeerd
Afbeelding: Vrouw in rolstoel

De naam geeft het misschien al weg, iemand met een mobiliteitsbeperking (ook wel motorische beperking genoemd) heeft problemen met bewegen. De oorzaak hiervan kan liggen in de spieren, gewrichten en/of het skelet. Naast de oorzaak verschilt ook de zichtbaarheid van mobiliteitsbeperkingen sterk per beperking. Een rolstoel geeft bijvoorbeeld meer weg dan iemand met reuma. 

In totaal telt Nederland ongeveer 1,4 miljoen mensen met een mobiliteitsbeperking. Net als voor de andere beperkingen, geldt dat een mobiliteitsbeperking invloed heeft op je online gedrag.

Gebruik van toetsenbord

Vaak gebruiken mensen met een mobiliteitsbeperking het toetsenbord in plaats van de muis om door websites te bewegen. Het gebruik van een toetsenbord in plaats van een muis vraagt om geoptimaliseerde websites. Zo wordt er vaak een extra header vertoond zodra de eerste tab (de toets waarmee gebruikers door opties klikken) wordt ingedrukt. Deze header toont snelle opties naar specifieke inhoud van de tekst. Tijdens de ontwikkeling van websites dient overigens rekening gehouden te worden met de zogenaamde ‘keyboard trap’ (of keyboard val). Dit punt wordt bereikt wanneer het toetsenbord niet meer gebruikt kan worden om te navigeren. De gebruiker zit dan vast op de website.

Meer informatie en tips voor het optimaliseren voor gebruikers van een toetsenbord is op deze pagina terug te vinden.

Optimaliseren voor een mobiliteitsbeperking

  • Vermijd de zogenaamde keyboard trap. Test websites zelf uit door via het toetsenbord te navigeren.
  • Voeg een speciale header toe met elementen en hyperlinks die de gebruiker sneller door de website heen helpen.
  • Zorg dat het huidige/geselecteerde element oplicht of gearceerd is als deze is geselecteerd. Dit vergroot het overzicht voor de gebruiker.
  • Check of interactieve elementen als contactformulieren via het toetsenbord te bedienen zijn, inclusief de shift-tab functie om een veld terug te gaan.

Waarom werken aan toegankelijke websites en apps?

De afgelopen paragrafen geven het belang van toegankelijke websites en apps goed weer. Developers hebben hierin veel macht, zij zijn in staat om deze 4 miljoen mensen met een beperking, zich minder beperkt te laten voelen. Mocht deze reden niet doorslaggevend zijn, de volgende factoren spelen ook mee:

  • Toegankelijke websites worden beter gevonden in Google (betere SEO).
  • Wanneer er systematisch op digitale toegankelijkheid wordt gelet, is het geen extra werk om websites en apps toegankelijk te maken.
  • Voor (semi-)overheden is een toegankelijke website of app wettelijk verplicht.
  • Klanten zijn loyaler aan toegankelijke websites dan aan niet toegankelijke websites.
  • Door vergrijzing neemt de vraag naar digitale toegankelijkheid de komende jaren toe.
  • Digitale toegankelijkheid vergroot de doelgroep van websites en apps. Inclusieve websites hebben een voordeel van zo’n 4 miljoen potentiële bezoekers ten opzichte van niet-inclusieve websites.

Werken aan digitale toegankelijkheid

Digitale Toegankelijk.com helpt overheden, ondernemers en andere organisaties bij het realiseren van digitale toegankelijke projecten. De unieke combinatie van testen zorgt voor een uitstekend beeld van de toegankelijkheid van websites. Zo worden websites en apps niet alleen getest door middel van de webrichtlijnen, maar ook door mensen met diverse beperkingen. 


Benieuwd wat Digitaal Toegankelijk.com voor uw organisatie kan betekenen? Neem dan vrijblijvend contact op met de specialisten op het gebied van digitale toegankelijkheid.

Wij lanceren ‘Samen’. De eerste community rondom digitale toegankelijkheid

Door Apps & Websites Geen Reacties

Er moet nog veel gebeuren om ervoor te zorgen dat websites en apps van overheden, maar ook van grote bedrijven en organisaties, door iedereen te gebruiken zijn. Om dat proces te versnellen, lanceren wij vandaag ‘Samen’.

‘Samen’ is een community die mensen met een beperking samenbrengt met overheden, bedrijven en organisaties. Door de handen ineen te slaan kunnen we sneller stappen zetten om websites en apps voor iedereen toegankelijk te maken. De community heeft tot doel om naar elkaar te luisteren, van elkaar te leren en samenwerkingen en testpanels te organiseren.

Samen zorgen we ervoor dat mensen met een beperking moeiteloos kunnen deelnemen aan het online leven. Tegelijkertijd bewerkstelligen we dat overheden, bedrijven en organisaties de enorme doelgroep van 4 miljoen mensen met een beperking, niet missen.

Wil je je alvast aansluiten? Meld je dan hier aan.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Vrouw in rolstoel zwaait naar het scherm op haar laptop.

Waarom moet ik me aansluiten?

Als individu

Er zijn nog teveel websites en apps die door mensen met een beperking niet makkelijk te gebruiken zijn. Jij weet precies wat er online nog niet goed gaat; welk winkelmandje onvindbaar is, welk formulier onbegrijpelijk is of waar je niet kunt chatten.

Door ons te organiseren, niet per beperking, maar als collectief, vergroten we onze impact en kunnen we laten zien met hoeveel we zijn, en hoe groot het probleem is. Zo kunnen we overheden, bedrijven en organisaties vanuit bewustwording overtuigen van het belang van toegankelijke websites en apps.

Jouw impact:

  • Melden waar het nog niet goed gaat
  • Jouw kennis en ervaringen delen met anderen
  • In gesprek gaan met organisaties en bedrijven om hun producten te verbeteren

Als overheid, bedrijf of organisatie

Je test jouw digitale producten al uitvoerig, maar waarschijnlijk niet met mensen met een beperking. Deze groep bestaat echter uit 4 miljoen Nederlanders, die nu misschien niet altijd moeiteloos door jouw website kunnen navigeren.

Door je aan te sluiten bij Samen, zorg je er niet alleen voor dat je de kennis en bewustwording over dit onderwerp vergroot, maar helpen we je ook om jouw website of app toegankelijk te maken voor deze groep.

Door je aan te sluiten, zorg je ervoor dat:

  • Jouw kennis rondom digitale toegankelijkheid wordt vergroot
  • Jouw digitale product wordt getest door mensen met een beperking
  • 4 miljoen mensen met een beperking jouw website of app ook kunnen gebruiken

Achtergrond

Het bedrijfsleven en de overheid hebben te maken met wettelijke verplichtingen op het gebied van (digitale) toegankelijkheid. De Wet gelijke behandeling op grond van handicap of chronische ziekte (2017) verplicht bedrijven en overheden om hun goederen en diensten zo toegankelijk mogelijk aan te bieden. Daarnaast wordt in 2025 de European Accessibility Act van kracht. Deze wet houdt in dat onder andere geldautomaten, financiële diensten en e-commerce-bedrijven digitaal toegankelijk moeten zijn en moeten voldoen aan de WCAG-richtlijnen.

Dit geldt dus ook voor bijvoorbeeld supermarkten, banken, maar ook grote online webwinkels. Zij testen hun digitale producten vaak niet met mensen met een beperking, terwijl dit dus juist de sleutel tot succes is. Wij willen ervoor zorgen dat het belang van een toegankelijke website of app meer gedragen wordt binnen overheden, bedrijven en organisaties. Want los van richtlijnen, zorg je er zo voor dat een kwart van Nederland niet zomaar wordt uitgesloten van je product of dienst.

Hoe werkt het?

Wij geloven dat je door samenwerking meer bereikt. Met onze achterban van mensen met een beperking willen we iedereen in Nederland wakker schudden. We delen en bundelen alle aanwezige kennis en ervaring, acteren als klankbord en organiseren testpanels. Zo maken we Nederland samen digitaal toegankelijker.

Je kunt je nu aansluiten bij de community, door je hier aan te melden.

Ruim 71 procent overheidswebsites niet digitaal toegankelijk

Door Apps & Websites, WCAG, Wetgeving Eén Reactie
  • Meer dan 70 procent overheidswebsites voldoet niet aan nieuwe toegankelijkheidswetgeving die op 23 september ingaat.
  • Ruim 4 miljoen Nederlanders met een beperking kunnen hierdoor nog steeds niet moeiteloos gebruik maken van websites van gemeenten, ministeries en overheidsinstanties.
  • Dit blijkt uit onderzoek van DigitaalToegankelijk.com onder 926 overheidswebsites.


Daags voor het verstrijken van de deadline voor de nieuwe toegankelijkheidswetgeving, voldoet ruim 71 procent van alle overheidswebsites niet aan de gestelde eisen. Dat betekent dat meer dan 4 miljoen Nederlanders met een beperking nog steeds niet moeiteloos gebruik kunnen maken van overheidswebsites. Dit blijkt uit onderzoek van DigitaalToegankelijk.com onderzoek onder 926 websites van Nederlandse overheidswebsites.

Digitale toegankelijkheid

Bijna een kwart van de Nederlanders kampt met een beperking. In een tijd waarin bijna alles zich online afspeelt, zijn veel (semi-)overheidswebsites nog niet goed toegankelijk voor deze groep. Sinds 1 juli 2018 is daarom het ‘Tijdelijk besluit digitale toegankelijkheid overheid’ van kracht. In dit besluit staat dat websites en mobiele apps van Nederlandse (semi-)overheidsinstanties moeten voldoen aan de toegankelijkheidseisen van de WCAG 2.1 AA. Zodat het voor mensen met een beperking ook mogelijk wordt om moeiteloos online een paspoort of parkeervergunning aan te vragen of je donorregistratie te regelen. Om dat te bereiken, zijn overheden en gemeenten verplicht om uiterlijk op 23 september  een toegankelijkheidsverklaring te plaatsen op hun website. 

Toegankelijkheidsverklaring

In een toegankelijkheidsverklaring staat aan welke toegankelijkheidseisen de website op dat moment voldoet. Ook moet in de tekst worden opgenomen welke acties de organisatie onderneemt om de site toegankelijk te houden. Volgens de overheid is deze verklaring niet alleen een verantwoording aan de politiek, maar ook een uitleg aan bezoekers van de website. Aan de verklaring moet ook een toegankelijkheidsonderzoek toegevoegd worden, waarin wordt gesteld in hoeverre de website al voldoet aan de toegankelijkheidseisen. 

Deze verklaringen worden gepubliceerd in het Register van toegankelijkheidsverklaringen. Uit dit register blijkt nu dat 71 procent van de websites niet of nauwelijks voldoet. 

Het register deelt websites in op vier niveaus, afhankelijk van de mate waarin de site op dat moment voldoet aan de toegankelijkheidseisen:

A. Voldoet volledig

B. Voldoet gedeeltelijk

C. Eerste maatregelen genomen

D. Voldoet niet

Websites die niet voldoen aan de eisen, hebben enkel een verklaring aangevraagd, nog geen toegankelijkheidsonderzoek gedaan (categorie C) of voldoen simpelweg helemaal niet (categorie D).

Wanneer een site gedeeltelijk voldoet (categorie B), betekent dit dat er een officieel toegankelijkheidsonderzoek is gedaan waaruit is gebleken dat de website nog niet 100 procent voldoet aan de eisen. Als deze groep wordt meegenomen in het onderzoek, kan gesteld worden dat zelfs 93 procent van de overheidswebsites niet volledig voldoet aan de WCAG-norm.

Robert Keus, oprichter van DigitaalToeganklijk.com: “De wet is op deze manier een wassen neus geworden. Digitale toegankelijkheid gaat over inclusiviteit en de bewustwording hiervan. Als samenleving willen we dat iedereen met de trein kan reizen of naar een supermarkt kan. Ook als je een beperking hebt. Hetzelfde zou moeten gelden voor de toegankelijkheid van websites. Door nu slechts om een inspanningsverplichting te vragen, zijn deze mensen nog steeds niet geholpen.

Helft (semi-)overheidswebsites niet geregistreerd

Veel (semi-)overheidswebsites missen in het Register van toegankelijkheidsverklaringen. Slechts 191 van de 355 gemeenten hebben hun verklaring geregistreerd in het Register van toegankelijkheidsverklaringen. Dat houdt in dat van bijna de helft van de gemeenten niet bekend is of zij voldoen aan de wetgeving of niet. Van de provincie-websites zijn enkel 9 van de 12 bekend in het register. De waterschappen doen het nog slechter, slechts 7 van de 21 waterschappen hebben hun verklaring geupload. 

Oprichter Eveline Ferwerda van de video accessibility tool scribit.pro en voormalig projectmanager van het Bartiméus Fonds: “Het is absurd dat de overheid de invoering van digitale toegankelijkheid zo voor zich uit kan schuiven. Het is een recht dat iedereen dezelfde toegang krijgt tot informatie en diensten – daar hoef je toch geen jaren over te beslissen, dat hoor je gewoon meteen goed te organiseren.” 

De uitdaging waar overheidswebsites nu mee geconfronteerd worden, is ook van toepassing op de zorg in Nederland. Daar bleek uit eerder onderzoek al dat 82 van 84 ziekenhuizen niet voldeden aan de toegankelijkheidsnorm.

Eveline Ferwerda vult aan: “Deze tendens toont aan dat er geen prioriteit is of geen stok achter de deur. Ik ben bang dat als er op termijn geen sancties worden ingevoerd, een toegankelijke digitale toekomst voor 4 miljoen Nederlanders nog lang op zich zal laten wachten.” 

Wetgeving lijkt wassen neus

De huidige wetgeving dwingt niet af dat overheidswebsites daadwerkelijk digitaal toegankelijk zijn vanaf de 23ste. Zoals op 6 mei jl. in dit artikel van Logius werd gesteld: “Het toepassen van de toegankelijkheidsnorm betekent niet dat op 23 september 2020 alle websites van jouw organisatie meteen volledig moeten voldoen aan alle eisen uit die norm. Dat kan ook niet altijd, omdat je bijvoorbeeld afhankelijk bent van je leverancier.

Dit betekent  dat overheden en gemeenten alleen een ‘inspanningsverplichting’ hebben. Een inspanningsverplichting houdt enkel in dat overheden en gemeenten moeten aantonen dat zij bezig zijn met het onderwerp door . een toegankelijkheidsonderzoek te publiceren. Een wassen neus, aangezien sommigeonderzoeken pas gepland staan voor 2021.

Zo wordt het doel van de eerdere besluitvorming die teruggaat tot 2006 totaal voorbijgestreefd. Geen enkele Nederlander met een beperking is hiermee geholpen. Dat zijn in Nederland zo’n 4 miljoen mensen (dyslexie en kleurenblindheid meegeteld). Terwijl de beloftes richting die groep al jaren geleden zijn gemaakt. 

Met de regelgeving zoals die nu is, zijn deze mensen de dupe van het overheidsbeleid en kunnen zij nog steeds niet moeiteloos gebruik maken van (semi-)overheidswebsites en documenten.

Achtergrondinformatie over de geschiedenis van wet- en regelgeving omtrent digitale toegankelijkheid 

Sinds 7 juli 2006 is digitale toegankelijkheid al bestuurlijk geregeld voor de Rijksoverheid in een Rijksbesluit. In 2008 zijn in het Nationaal Uitvoerings Programma e-overheid (NUP) afspraken gemaakt tussen alle overheidslagen. Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen hebben een bestuurlijke overeenkomst opgesteld over hoe de infrastructuur van de e-overheid gericht kan worden voor betere dienstverlening door de overheden aan burgers en bedrijven. Op 1 december 2008 hebben betrokken overheden hierover een akkoord getekend.

De Nederlandse wetgeving is gebaseerd op internationale afspraken: een VN-verdrag en een Europese richtlijn. De Tweede Kamer heeft begin 2016 besloten dit VN-verdrag uit te gaan voeren. Kort daarna ging ook de Eerste Kamer akkoord. Op 14 juli 2016 is het verdrag in werking getreden.

Sinds 1 juli 2018 is het Tijdelijk besluit digitale toegankelijkheid overheid van kracht. In het Besluit is bepaald dat websites en mobiele apps van Nederlandse overheidsinstanties moeten voldoen aan de toegankelijkheidseisen. Hierover moet verantwoording worden afgelegd in een toegankelijkheidsverklaring. Hiervoor gelden verschillende ingangsdata:

  • 23 september 2019 voor websites gepubliceerd na 23 september 2018
  • 23 september 2020 voor alle websites
  • 23 juni 2021 voor mobiele applicaties

Nu weten wij dat heel veel overheden heel goed hun best doen en dat er al veel goed gaat. Echter merken wij ook dat er weinig tot geen kennis is bij de overheden rondom dit onderwerp. Er worden nu massaal toegankelijkheidsonderzoeken uitgevoerd, maar de punten die hieruit komen, worden vaak langzaam of zelfs nauwelijks opgelost. Veel leveranciers hebben geen kennis over dit onderwerp. En daarnaast verdwijnt het van de agenda, aangezien men formeel gezien compliant is omdat zij het onderzoek hebben verricht en laten zien dat ze er mee bezig zijn.

Digitaal toegankelijk

Digitale toegankelijkheid nog niet voldoende bekend onder ambtenaren

Door Apps & Websites, Wetgeving Geen Reacties

Recent onderzoek van Ambtenarenpanel wijst uit dat ambtenaren nog niet voldoende kennis hebben van digitale toegankelijkheid. Uit de onderzoeksresultaten blijkt dat nog ze niet goed genoeg bekend zijn met de wettelijk verplichte eisen rondom digitale inclusie.

Het onderzoek

De enquête is gehouden onder 530 ambtenaren die vooral werkzaam zijn bij de rijksoverheid (31%) en de gemeente (47%). De precieze samenstelling van de onderzoekspopulatie is terug te lezen in dit verslag van Publiek Denken

Slechts een kwart van de ondervraagden gaf aan volledig bekend te zijn met digitale toegankelijkheid, bijna een vijfde zei helemaal niet bekend te zijn met het onderwerp. Gelukkig gaf een meerderheid (63%) aan dat zijn/haar organisatie wél actief bezig was om digitaal toegankelijker te worden. 

Driekwart van de ambtenaren is niet volledig bekend met digitale toegankelijkheid

Zorgwekkender is het feit dat bijna de helft van de respondenten (45%) niet op de hoogte was van de wettelijke verplichtingen omtrent digitale toegankelijkheid. Deze verplichting gaat op 23 september 2020 in. Meer informatie over deze eisen worden verder in dit artikel besproken. 

De overheid heeft de ernst van de zaak al langer ingezien. De afgelopen jaren zijn er daarom, naast de nieuwe wettelijke verplichting, verschillende initiatieven in het leven geroepen die overheidsinstellingen moeten ondersteunen bij het doorvoeren van digitale toegankelijkheid. Voorbeelden hiervan zijn Gebruiker Centraal, Direct Duidelijk en Programma Digital Inclusie. Deze twee programma’s waren bij respectievelijk 27%, 18% en 15% van de respondenten bekend. Overige initiatieven scoorden nog slechter. De meerderheid van de respondenten (55%) was niet bekend met deze programma’s. 

Het belang van digitale toegankelijkheid

Juist in de tijden waarin werken, studeren (en praktisch leven) vanuit huis de nieuwe norm is geworden, is het van belang dat deze online omgevingen door iedereen op dezelfde manier gebruikt kunnen worden. Helaas worden gebruikers van een website vaak nog als een homogene groep gezien, met slechts één manier van internetten. In de praktijk zijn er tientallen manieren waarop mensen websites bezoeken en gebruiken. 

Voor mensen met een beperking geldt dat niet iedere website even toegankelijk is. Veel websites en apps functioneren niet in combinatie met een schermlezer of bij gebruik van slechts een toetsenbord. Hierdoor kan deze groep mensen niet of nauwelijks hun weg vinden op deze websites. Zeer vervelend als je het recept voor een stoofschotel niet kan lezen, maar het is pas echt problematisch als je niet kunt internetbankieren, je belastingaangifte kunt doen of online boodschappen kunt bestellen.

Zo bleek uit onderzoek van Digitaal Toegankelijk.com dat vrijwel alle Nederlandse supermarkten niet voldoen aan de eisen rondom digitale toegankelijkheid. Ook het bankwezen laat steken vallen op dit gebied, zo bleek uit eerder onderzoek van hetzelfde platform.

Verplichte digitale toegankelijkheid voor overheidsorganisaties

Voor (semi-)overheidsorganisaties gelden specifieke eisen rondom digitale toegankelijkheid. Uiteraard moet een website, app of ander digitaal platform voldoen aan de toegankelijkheidseisen van het WCAG. Voorbeelden van deze eisen zijn bijvoorbeeld het toevoegen van ondertitels bij video’s, het gebruiken van juiste contrastratio’s en het toevoegen van labels voor knoppen.

Overheidsorganisaties hebben tot 23 september om (minstens) een toegankelijkheidsverklaring opgesteld te hebben. 

Die verkrijg je door eerst de huidige situatie duidelijk in beeld te brengen door een toegankelijkheidsonderzoek. Uit het onderzoek blijkt vervolgens welke aspecten direct verbeterd kunnen worden en welke in de nabije toekomst aangepast kunnen worden. Een overzicht hiervan wordt gepubliceerd in de verplichte toegankelijkheidsverklaring

Hoe zorg je ervoor dat je voldoet aan de regels vóór 23 september?

De overgrote meerderheid van de ondervraagde ambtenaren in het onderzoek (40% vindt het zeer belangrijk, 4% belangrijk) vindt dat er stappen ondernomen moeten worden voor meer digitale toegankelijkheid. Goed om te horen, maar wat kunnen (semi-)overheidsorganisaties doen om dit plan in de praktijk te brengen?

Toegankelijkheidsonderzoek

De eerste stap in het proces is altijd het uitvoeren van een toegankelijkheidsonderzoek. Dit onderzoek brengt niet alleen de toegankelijkheid van de website of app in kaart maar geldt ook als opzet voor de verbetering hiervan. 

Digitaal Toegankelijk.com voert toegankelijkheidsonderzoeken uit, adviseert organisaties op het gebied van digitale toegankelijkheid en heeft zelf ervaren developers aan boord om verbeteringen zelf door te voeren. Uw organisatie digitaal inclusief? Neem contact met ons op voor meer informatie.

Digitaal toegankelijk

Waarom digitale toegankelijkheid een hoge prioriteit moet zijn voor webwinkels

Door Apps & Websites, Wetgeving Geen Reacties

De digitale transformatie is in de afgelopen maanden vanwege het COVID-19 virus in een versnelling geraakt. Thuiswerken werd het nieuwe normaal en producten en diensten werden meer dan ooit tevoren afgenomen via het internet.

Keerzijde van de digitalisering
Deze digitale transformatie kent ook een keerzijde, met name voor de fysieke winkels en detailhandelaren. Alhoewel deze tijdens de ‘slimme lockdown’ open mochten blijven, is het aantal bezoekers sterk afgenomen. De consumenten die wel de deur uitgaan en de winkelstraat bezoeken besteden hier aanzienlijk minder tijd dan vóór de corona-uitbraak en bezoeken – logischerwijs – ook minder winkels.     

De digitale transformatie na COVID-19
De verminderde drukte in de winkelstraten kan op een aantal manieren worden verklaard. Ten eerste hebben consumenten goede redenen om zo voorzichtig mogelijk te zijn en daarom zo veel mogelijk thuis te blijven. Daarnaast zijn veel consumenten simpelweg gewend geraakt aan de gemakken van het online bestellen van producten of afnemen van diensten.

De Rabobank laat weten dat ook na de stapsgewijze opheffing van de slimme lockdown, winkeliers in onzekerheid blijven verkeren. De omzet valt nog altijd tegen en deze weegt nauwelijks op tegen vaste lasten zoals de huurkosten van winkelpanden. Het is daarom belangrijker dan ooit tevoren voor winkeliers om over een goed functionerende- en digitaal toegankelijke webshop te beschikken.

Digitale toegankelijkheid wordt in de praktijk nog te vaak onderschat of niet serieus genomen

Digitale toegankelijkheid wordt nog steeds te vaak als een bijzaak gezien, terwijl dit bovenaan de prioriteitenlijst zou moeten staan. Sterker nog, het is zelfs wettelijk verplicht om goederen en diensten zo toegankelijk mogelijk aan te bieden. Deze zogeheten Wet gelijke behandelingen op grond van handicap of chronische ziekte (Wgbh/cz), geldt voor zowel overheidsinstanties als het bedrijfsleven en zowel op offline- als online gebied.

Domino’s pizza spant rechtszaak aan om onder digitale toegankelijkheid uit te komen
Toch voldoen nog veel bedrijven niet aan de digitale toegankelijkheidseisen. Enkele grote organisaties zijn hierdoor reeds al in justitiële problemen gekomen. Bijvoorbeeld de wereldwijd gevestigde pizzaketen Domino’s Pizza, waarvan de website ontoegankelijk verklaard werd. Domino’s werd daarom opgedragen om de website aan te passen. Echter, de pizzaketen was het hier niet mee eens en besloot de uitspraak aan te vechten. Met als reden dat er “geen duidelijke regels bestaan omtrent digitale toegankelijkheid”. Het aanvechten had geen succes. De vermeende onwetendheid en het gebrek aan inlevingsvermogen zijn het imago van Domino’s Pizza niet ten goede gekomen. Om nog maar te zwijgen over de opgelopen gerechtskosten. 

Minder omzet voor webwinkels als gevolg van een gebrek aan digitale toegankelijkheid

Een slecht toegankelijke website zorgt ervoor dat ongeveer driekwart van alle mensen met een beperking er niet in slaagt om hun aankoop af te ronden. Dit is een groot verlies voor de omzet, maar ook een zeer spijtige zaak voor iedereen met een beperking. Onderzoek uitgevoerd in het Verenigd Koninkrijk heeft uitgewezen dat maar liefst 82% van de mensen met een beperking meer zouden besteden als webwinkels toegankelijker waren.

Slechts 2% van de websites is volledig digitaal toegankelijk
Helaas hebben veel webwinkels de digitale toegankelijkheid nog niet op orde. Uit een recente wereldwijde analyse van maar liefst 10 miljoen verschillende websites, bleek dat slechts 2% volledig digitaal toegankelijk is. De grootste problemen werden ondervonden in pop-ups, knoppen, pictogrammen en formulieren van de sites.

Hoe kan je jouw webwinkel wél digitaal toegankelijk maken: een toegankelijkheidsonderzoek

Een niet digitaal toegankelijke website of webwinkel kan dus leiden tot omzetverliezen en negatieve publiciteit. Echter, voor veel bedrijven en organisaties is dit een volledig nieuw en soms onbekend aspect van de online verkoop en dienstverlening.

Eén van de eerste stappen in het proces van een volledig digitaal toegankelijke webwinkel is het opstarten van een toegankelijkheidsonderzoek, om zo de huidige situatie in kaart te brengen. Digitaal Toegankelijk.com helpt graag mee om jouw webwinkel zo inclusief mogelijk te maken. Wil je meer weten? Neem dan vrijblijvend contact op met een van onze specialisten en ontdek de mogelijkheden die dit onderzoek kunnen bieden.

Digitaal toegankelijk

Leuk hoor, al die plaatjes!

Door Apps & Websites, Slechtziend Geen Reacties

Marrit blogt voor Digitaal Toegankelijk.com maandelijks over haar online ervaringen als slechtziende. Dit keer schrijft ze over het gebruik van visuele content op social media en internet. Klik om het artikel te lezen waarin Marrit haarzelf voorstelt.

Regelmatig scroll ik door Facebook en LinkedIn, bekijk ik websites als ik iets op wil zoeken of lees ik een nieuwsartikel op een website van bekende kranten. Overal worden natuurlijk plaatjes en foto’s gebruikt ter ondersteuning van het verhaal. Maar als slechtziende kan ik daar niet altijd evenveel van brouwen. Ik zie soms alleen maar een hoop kleuren in elkaar overlopen of tekst heeft geen goed contrast waardoor ik hem niet kan lezen.

Alt-tekst

Gelukkig is daar al lange tijd geleden iets voor bedacht, wat alt-tekst heet. Voluit ook wel alternatieve tekst. Je ziet het soms wel staan als je een afbeelding toevoegt op je website of in een nieuwsbrief. Op social media zit de functie vaak wat meer verscholen. Alternatieve tekst is er om te laten zien als een afbeelding niet zichtbaar is, zoals wanneer een website niet goed geladen wordt, maar ook voor blinden en slechtzienden die gebruikmaken van een schermlezer met voorleessoftware of braille. Als je de alt-tekst goed invult weet iemand die hem niet goed ziet ook wat er te zien is op een afbeelding.

Automatische alt-tekst

Op Facebook wordt tegenwoordig ook veel automatische alt-tekst gebruikt. Dan vult Facebook in wat er op een afbeelding staat. Meestal zijn dit maar een paar kernwoorden, waardoor je eigenlijk nog geen idee hebt wat er op de foto staat. Denk maar aan ‘close-up 2 gezichten’ of ‘boom picknicktafel fiets’ of ‘buiten baby 1 persoon’. Dit komt doordat er alleen bepaalde objecten worden herkend. Soms wordt de tekst op een plaatje voorgelezen, maar soms ook niet en dan hoor je enkel ‘tekst’. Erg jammer want regelmatig wordt juist in de afbeelding belangrijke informatie gedeeld. Denk maar eens aan een aankondiging van een evenement met datum, tijd en locatie. Maar ook afbeeldingen met quotes erop zijn leuk om te lezen en daarvan krijg ik ook graag de tekst mee.

Zelf invullen

Je ziet het al, automatische alt-tekst is nog niet zo ver ontwikkeld en daarom is het belangrijk om zelf de alternatieve teksten in te vullen. Ik heb er zelf onlangs een online workshop over gegeven en blogs over geschreven op mijn eigen site. Veel mensen wisten al wel dat je alt-tekst kunt invullen op je website en dat dat meehelpt aan je SEO. Maar dat je ook in je nieuwsbrief én op social media alt-tekst kunt toevoegen was voor veel mensen nieuw.

Verborgen

Helaas zit de alt-tekst functie op veel social media-kanalen verborgen. Zo heb ik uitgezocht dat je op Instagram naar geavanceerde instellingen moet om de alt-tekst in te vullen. Helaas lukte het een aantal mensen alsnog niet om de alt-tekst in te vullen na mijn tips. Zelf gebruik ik geen Instagram, dus ik heb verder geen idee hoe dat werkt. Op Facebook moet je eerst op het bewerk-icoontje op de afbeelding klikken voor je bij veel instellingen komt en dan nog in de balk links alt-tekst opzoeken. Gelukkig was LinkedIn iets toegankelijker en krijg je meteen rechts bovenin de afbeelding een knop ‘alternatieve tekst toevoegen’.

Computer versus mobiel

Helaas was veel van bovenstaande alsnog alleen mogelijk op de computer en niet in de mobiele apps. Hopelijk wordt het in de toekomst makkelijker om ook op de mobiel alt-tekst toe te voegen, want daar plaatsen de meeste mensen toch foto’s op social media. Het is toch een klus om dan later nog op de computer je afbeelding te bewerken en dat extra werk wil je vaak niet doen.

Ik hoop dat de automatische alt-tekst in de toekomst beter wordt, maar ook dat je makkelijker alt-tekst kunt toevoegen in de apps zodat mensen toch zelf hun alt-tekst kunnen invullen. Want een goede beschrijving van een afbeelding kun je het beste zelf maken in plaats van te hopen dat de paar objecten die herkend worden genoeg vertellen. Dan kan ik de aankondigingen van evenementen, leuke quotes en andere afbeeldingen ook goed meekrijgen.

Digitaal toegankelijk

Ondersteuning bij toegankelijke websites: een interview met Aally

Door Apps & Websites Geen Reacties

Vanuit het platform Digitaal Toegankelijk.com zijn wij altijd op zoek naar innovatieve oplossingen voor de problemen die mensen met een beperking dagelijks (online) ervaren. Slimme start-ups zorgen ervoor dat de digitale ervaring van miljoenen Nederlanders (en gebruikers buiten ons land!) iedere dag prettiger is. Veel van deze oplossingen komen van Nederlandse bodem. Zo interviewde we eerder Envision over hun slimme oplossingen voor blinden en slechtzienden.

Nu hebben we het genoegen gehad om een andere Nederlandse start-up te interviewen. In dit artikel worden vragen beantwoord over de innovatieve app Aally. Aan het woord is Ivar Illing van Visionair.

Wat is het verhaal achter Aally? 

Aally is een product van Visionair, een start-up die zich richt op het toegankelijk en bruikbaar maken van websites voor iedereen ongeacht beperking. Hiervoor was ik werkzaam bij Optelec, de wereldwijde marktleider op het gebied van hardware en software voor blinden en slechtzienden. Ik was daar verantwoordelijk voor Productmanagement en samen met de toenmalige CFO zijn we deze onderneming begonnen. De voormalige CEO heeft ons in het begin geholpen met het opstarten van Visionair. Inmiddels zijn we met 6 mensen.

Hoe is het idee voor Aally ontstaan? 

Het idee is ontstaan omdat wij constateerden dat er nagenoeg geen oplossingen zijn om websites te laten voldoen aan de technische richtlijnen voor toegankelijkheid en dat het benodigde werk bovendien zeer arbeidsintensief is. Ook zagen wij dat het voldoen aan de toegankelijkheidsrichtlijnen niet betekent dat een website ook bruikbaar is voor iedereen. 

Wij verkochten bij ons vorige bedrijf schermleessoftware en vergrotingssoftware. Het was voor ons een eyeopener dat uit verschillende gebruikerstesten bleek dat veel van onze klanten met deze hulpmiddelen niet in staat waren om het internet te gebruiken. Dit viel vooral op bij de slechtziende gebruikers. Het bleek erg lastig te zijn om het web op te gaan als je afhankelijk bent van vergrotingssoftware. 

Hieruit is het idee ontstaan van Aally: is het niet mogelijk om de gebruiker een persoonlijke weergave aan te bieden die geoptimaliseerd is voor jou? Kunnen we de hulpmiddelen die de gebruiker nodig heeft niet inbouwen in de website weergave zodat de website geoptimaliseerd is voor de gebruiker er geen speciale externe hulpmiddelen nodig zijn? De gedachte was dat als je technisch in staat bent een responsive website aan te kunnen bieden, je ook een persoonlijke aangepaste toegankelijke site moet kunnen aanbieden. Deze uitdaging zijn we aangegaan met Aally.

Hoe zit het met de naam Aally?

De naam Aally (wij spreken het uit als “Elly”) is ontwikkeld onder begeleiding van The Stone Twins, een prijswinnend creatief merkenadviesbureau. Aally is geïnspireerd op het numeronym ‘a11y’. Dit is de internationale afkorting waarmee programmeurs het woord ‘accessibility’ bedoelen. A11y  staat voor  een a, dan nog 11 letters, en dan een y. Aally is een samenvoeging van Aa en A11y. Het teken Aa staat op websites vaak op een knop waarmee je toegankelijkheidsinstellingen kunt aanpassen. Hierdoor wordt bijvoorbeeld de tekst beter leesbaar of het kleurgebruik aangepast.


Ivar heeft zelf een zicht van 1% en heeft daardoor tijdens zijn school- en studiecarrière zelf veel meegemaakt hoe het dagelijks leven niet toegankelijk was voor blinden en slechtzienden. In dit interview met Ivar lees je meer over zijn persoonlijke motivatie voor het bijdragen aan een inclusievere online samenleving.

De app laat gebruikers contrast en lettertypes aanpassen, leest teksten gemakkelijk voor en is bruikbaar voor gebruikers met een toetsenbord. Voor welke doelgroep(en) is de software ontwikkeld?

Aally is bedoeld voor iedereen met een beperking (zoals ook gedefinieerd in de WCAG richtlijn).  Begin dit jaar hebben wij de eerste versie gelanceerd. Deze versie bevat primair hulpmiddelen voor blinden en slechtzienden. Veel van deze hulpmiddelen zijn echter ook bruikbaar voor andere beperkingen. 

Denk hierbij aan onze toetsenbordnavigatie voor motorisch beperkten, een speciaal lettertype en kleurenpalet voor dyslexie, een leesliniaal , vereenvoudigde weergave en een voorleesfunctie. Hierbij viel tijdens onze gebruikerstesten vooral op dat de ingebouwde schermlezer en toetsenbordnavigatie het lezen, begrijpen en navigeren binnen de pagina enorm vergemakkelijkt. Daarnaast heeft Aally een beheeromgeving. Hierin kunnen we een website beheerder ondersteunen in het zichtbaar maken van toegankelijkheid issues op zijn of haar site. Zo speelt Aally niet alleen een rol voor de eindgebruiker maar ook voor de website eigenaar.

Met welke content managing systemen werkt Aally?

Ons platform draait in de cloud en is onafhankelijk van gebruikte techniek of CMS. Aally kijkt alleen naar de structuur van de website, presenteert de site in een alternatieve, aangepaste weergave en voegt de leeshulpmiddelen toe. Omdat Aally niets met de content doet, is ons platform veilig en zijn er geen privacy issues. Momenteel werkt onze oplossing in Chrome en de laatste versie van Edge. Ondersteuning voor Firefox op de desktop en Chrome  en Safari op mobiel wordt binnenkort geïntroduceerd.  

Hoe reageert de markt op Aally?

Aally is aan begin van de corona crisis op de markt gebracht. Daar hebben wij ook last van gehad, aangezien onze eerste klanten door de crisis afhaakten. Langzaam zien we herstel in onze markt. Op dit moment wordt Aally gebruikt op een aantal websites waaronder een belangenorganisatie ICT4Handicap.nl en Parachutespringen.nl. Deze laatste is bijzonder. 

De meeste mensen zouden niet verwachten dat een dergelijk bedrijf mensen met een beperking als klant hebben. Hieruit blijkt maar weer dat je niet op vooroordelen moet afgaan, ook niet bij het inclusief maken van je website. Mensen met een beperking willen net zo graag zo’n bijzondere ervaring opdoen als mensen zonder een beperking. En dan is het belangrijk dat ook mensen met een beperking je website kunnen lezen en gebruiken.

Hoe ziet de toekomst er uit?

Aally is vooral gericht op het beter bruikbaar maken van websites voor mensen met een beperking. Naast de module voor een visuele beperking willen wij daarom ook modules uitbrengen voor dyslexie, laaggeletterdheid, mensen met auditieve, motorische en cognitieve beperkingen. Aan de beheerkant van ons platform kijken we als gezegd naar het integreren van gereedschappen en dashboards om websitebeheerders de tools te geven om hun website beter toegankelijk te maken. Ons uiteindelijke doel is om een eindgebruikers versie te maken in de vorm van een app waarmee de consument al zijn zaken kan regelen op een toegankelijke manier.

Ivar Illing
Aally.app

Een demo aanvragen

Namens Digitaal Toegankelijk.com wil ik Ivar hartelijk bedanken voor het participeren aan dit interview. Lezers die benieuwd zijn naar de mogelijkheden van Aally voor hun website kunnen een gratis demo aanvragen.

Digitaal toegankelijk

Een toegankelijkheidsonderzoek voor een inclusievere website

Door Apps & Websites Geen Reacties

De coronacrisis heeft er niet voor gezorgd dat de deadline voor (semi-)overheidswebsites en digitale toegankelijkheid is opgeschoven, deze datum blijft 23 september. Voor deze instanties is het dus van belang om voor 23 september een website te hebben die voldoet aan de WCAG toegankelijkheidseisen of een duidelijke planning hebben om op korte termijn aan deze eisen te voldoen. Om de toegankelijkheid van de huidige website goed in kaart te brengen, raadt de overheid een toegankelijkheidsonderzoek aan, per website waar de organisatie verantwoordelijk voor is. 

In dit artikel wordt beschreven wat een toegankelijkheidsonderzoek precies is, hoe organisaties een toegankelijkheidsonderzoek aan kunnen vragen en hoe de resultaten geïmplementeerd kunnen worden. 

Wat is digitale toegankelijkheid?

Bezoeker die deze website voor het eerst lezen kunnen onbekend zijn met het onderwerp digitale toegankelijkheid. Voor toegankelijke websites en apps is het van belang dat deze door iedereen gebruikt kunnen worden. Ook mensen met een beperking, die externe hulpmiddelen gebruiken om hun weg op het internet te vinden, moeten de digitale producten kunnen gebruiken. Voorbeelden van hulpmiddelen zijn bijvoorbeeld een schermlezer voor mensen met een visuele beperking of het gebruik van een toetsenbord in plaats van een muis voor mensen met een mobiliteitsbeperking. 

Om bedrijven, organisaties en overheidsinstanties wereldwijd te helpen bij het realiseren van digitaal toegankelijke producten, zijn de Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) opgesteld. Deze richtlijnen helpen webmasters bij het inclusief maken van websites en apps. Omdat ruim 80% van de verplichte toegankelijkheidseisen door een mens gecontroleerd moeten worden, wordt het aangeraden om een toegankelijkheidsonderzoek uit te laten voeren. Hieronder staan de verschillende stappen besproken die doorlopen worden tijdens het uitvoeren van dit onderzoek.

Een toegankelijkheidsonderzoek aanvragen

Voordat een organisatie aan de slag kan met digitale toegankelijkheid, moet de huidige situatie overzichtelijk gemaakt worden. De volgende stappen worden doorlopen om het toegankelijkheidsonderzoek zo efficiënt mogelijk af te ronden.

1. Overzicht

Mogelijk vallen er meerdere websites en apps onder de verantwoordelijkheid van de organisatie in kwestie. Voor de toegankelijkheidstest is het belangrijk om een overzicht te hebben van al deze digitale producten.  

2. Inventarisatie

Tijdens de inventarisatiefase wordt per website of app gekeken of het haalbaar is om de WCAG AA eisen te halen voor 23 september. Dit wordt gedaan aan de hand van een bondige analyse, waarin onder andere de techniek achter de website, externe systemen en redactieleden onder de loep worden genomen. 

3. Toegankelijkheidsonderzoek

In dit onderdeel van het proces wordt per website een toegankelijkheidsonderzoek uitgevoerd. De specialisten van Digitaal Toegankelijk.com zullen aan de hand van de WCAG richtlijnen de website handmatig nalopen, om zo de digitale toegankelijkheid te onderzoeken. Stuk voor stuk wordt ieder aspect van de richtlijnen afgewerkt, zodat er een volledig en compleet beeld gevormd kan worden van de huidige situatie van de website. Voor instant resultaten kan de quickscan gebruikt worden. Deze scan geeft een indicatie van de huidige staat van de website, maar geldt niet als volledig onderzoek.

In de praktijk wordt niet alleen de content beoordeeld, maar ook de techniek achter de website. De volledige lijst met eisen wordt in dit artikel op een eenvoudige manier uitgelegd, zodat ook mensen zonder technische kennis de lijst gemakkelijk kunnen begrijpen.

4. Actieplan

De uitkomsten van het onderzoek worden vervolgens gebruikt om een actieplan op te stellen. Organisaties worden geadviseerd om de gehele organisatie te betrekken bij het toegankelijk maken van de website. Dit kan gebeuren door bestuurlijk draagvlak te creëren, te specificeren welke werknemer of afdeling verantwoordelijk is voor welk specifiek onderdeel én door structureel budget en capaciteit te reserveren voor dit onderwerp. 

Per website moet vervolgens gespecificeerd worden wat er moet gebeuren om tot een digitaal toegankelijk product te komen. In dit plan wordt onder andere vermeld wie binnen de organisatie verantwoordelijk wordt voor specifieke onderdelen van het plan, eventuele trainingen die nodig zijn voor werknemers en het continu maken van digitale toegankelijkheid in de processen. Digitaal Toegankelijk.com helpt organisaties bij het opstellen van dit plan.

5. Toegankelijkheidsverklaring

In de toegankelijkheidsverklaring wordt vermeld in hoeverre de website al aan de eisen voldoet en, indien nodig, welke acties worden ondernomen om ervoor te zorgen dat de website volledig toegankelijk wordt. Het opstellen van deze verklaring is verplicht voor (semi-)overheidsinstanties. De volgende gegevens zijn nodig om een toegankelijkheidsverklaring op te stellen:

  • Alle URL’s waar de organisatie verantwoordelijk voor is.
  • De resultaten van het toegankelijkheidsonderzoek.
  • Indien nodig, de planning voor het verbeteren van de toegankelijkheid.
  • De naam en functie van de tekenbevoegde manager of bestuurder.

6. Continue toegankelijkheid

Digitale toegankelijkheid is geen project dat eenmalig opgezet wordt, het is een continu proces. Vandaar dat het van belang is om regelmatig de toegankelijkheid van digitale producten te blijven testen. Vanuit de overheid is het verplicht om de toegankelijkheidsverklaring minimaal jaarlijks te vernieuwen. Niet alleen de verklaring kent een beperkte houdbaarheidsdatum, ook de resultaten van een toegankelijkheidsonderzoek mogen niet ouder zijn dan 2 jaar.

Toegankelijkheidsonderzoek aanvragen

Zonder technische kennis kunnen de webrichtlijnen van de WCAG overweldigend overkomen. Digitaal Toegankelijk.com helpt organisaties op meerdere manieren bij het voldoen aan deze richtlijnen. De eerste stap naar een digitaal toegankelijke website is het laten uitvoeren van een toegankelijkheidsonderzoek. Neem contact met ons op om vrijblijvend meer te weten te komen over de mogelijkheden die dit onderzoek uw organisatie kan bieden. 

Maak ook jouw website of app toegankelijk!

We komen graag langs om te bepalen welke stappen jullie kunnen zetten richting een toegankelijk product

Afspraak maken
Digitaal toegankelijk

Zien met behulp van artificial intelligence (AI): een interview met Envision

Door Apps & Websites, Blind, Kleurenblind, Slechtziend, Tips & Trics, Tools, Visuele Beperking Geen Reacties

Hoe kan moderne technologie worden ingezet om blinden en slechtzienden te helpen om te zien, lezen en de wereld meer te ervaren? De Haagse startup Envision heeft een antwoord op deze vraag gevonden. 

Deze oplossing is tweeledig. De eerste oplossing is voor iedereen toegankelijk zonder hardware aan te schaffen. Dit is namelijk een app: Envision voor iOS en Android. De app leest alle soorten tekst op aan de gebruiker, van voedsel verpakking tot posters en telefoon- en tv schermen. Daarnaast worden meer dan 60 talen herkend door de app.

Niet alleen helpt de app om gebruikers die slechtziend of blind zijn om teksten te begrijpen, ook is het mogelijk om voorwerpen en zelfs mensen te kunnen herkennen. De app herkent objecten die gescand worden en vertelt de gebruiker wat zich voor de lens van de camera bevindt. In het voorbeeld op de website van Envision worden onder andere een pot pindakaas, een plant en kast gescand en herkend door de app.

De mogelijkheid om personen te herkennen is wat ons betreft de kers op de taart. De app kan aangeleerd worden om de gezichten van vrienden, familieleden of collega’s te herkennen, zodat deze door de app gescand en herkend kunnen worden.

Het gebruiken van een telefoon voor bovenstaande mogelijkheden beperkt de gebruiker wel enigszins, er moet immers altijd minstens één hand gebruikt worden voor de telefoon. Dit is waar het tweede gedeelte van de oplossing van Envision voor gebruikt wordt. Het Haagse bedrijf heeft in samenwerking met Google de software namelijk beschikbaar gesteld voor de Google Glass 2. In het onderstaande interview met Ilse Madelein Velema worden alle prangende vragen van Digitaal Toegankelijk.com over Envision en Envision Glasses beantwoord. Benieuwd naar de app? Deze is 14 dagen gratis te gebruiken en te downloaden voor iOS en voor Android

Een iPhone wordt vastgehouden door een vrouwWat is het verhaal achter Envision? Hoe is het idee voor Envision ontstaan? 

Karthik Mahadevan studeerde af als industrieel ontwerper wanneer hij een lezing gaf aan een blindenschool in India. “Ik legde uit dat ik als ontwerper oplossingen voor problemen zoek en vroeg de studenten welk probleem ze wilden oplossen. Ieder van hen zei gelijk dat ze onafhankelijker wilden zijn. Hiermee bedoelden ze toegang tot visuele informatie. Als dit zo’n groot probleem is, waarom doe ik er dan niets aan? ” Het idee achter Envision was geboren.

Hoe is de software ontwikkeld? 

De software ontwikkelde Karthik samen met vriend en oud-huisgenoot, ook genaamd Karthik, Kannan. Karthik Kannen werkte na zijn studie aan de software kant en was hierdoor een goede aanvulling op Mahadevan.

Als eerste werd gewerkt aan een app voor de iPhone. Toen deze uitgebracht werd kregen we erg veel positieve reacties van gebruikers. Later is daar een android app bij gekomen. 

Hoe wordt er vanuit de markt gereageerd op het product?

We hebben inmiddels meer dan 7.000 betalende gebruikers in ruim 50 landen en groeien hard. Dus ik zou zeggen, erg goed! Experts zijn ook enthousiast over de huidige smartphone-versie. ‘Envision biedt functies die de zelfstandigheid van mensen met een visuele beperking direct vergroten’, aldus Henk Abma van Bartiméus. We zijn constant bezig met het optimaliseren van de software en staan om deze reden graag dichtbij onze gebruikers. Het is erg belangrijk om constant feedback te ontvangen voor gebruikersgericht ontwerp.

Ik zag de Envision Glasses op de website als pre order staan. Kun je iets meer vertellen over dit product?

Jazeker! De Envision Glasses is een combinatie van de Google Glass 2 en Envisions bekroonde kunstmatige intelligentie technologie (AI). De technologie, die nu al beschikbaar is als smartphone app, geeft duizenden gebruikers zelfstandig toegang tot de wereld om hen heen. Net zoals de app, gebruikt de slimme bril kunstmatige intelligentie om visuele informatie te herkennen en te vertalen naar gesproken woord. Maar nu dus ook helemaal handsfree. Nòg een dikke plus van de smartglasses is dat we videobellen hebben toegevoegd. Hierdoor kan de gebruiker makkelijk en snel iemand bellen om bijvoorbeeld een wegblokkade te omzeilen of te weten welke van de 100 soorten pindakaas gekocht moet worden. 

Hoe is de Envision Glasses tot stand gekomen?

We zijn met Envision al een hele tijd bezig om onafhankelijkheid voor blinden ook handsfree te maken. Als je al afhankelijk bent van een blindenstok of geleidehond, dan is het fijn als er aan je andere hand niet ook een telefoon geplakt zit. Doordat we veel vraag kregen naar een draagbare tool, zijn we de beschikbare smartglasses in de markt gaan testen. Hierover hebben we lang gedaan, omdat de gebruiksvriendelijkheid en kwaliteit voor onze gebruikers voorop staan. Toen Google met de Google Glass 2 kwam, hebben we hiervoor gekozen. Deze voldeed aan al onze eisen en de samenwerking met Google verloopt heel soepel.

Wanneer is de bril voor het publiek beschikbaar?

Goede vraag! Vanaf nu kan de bril besteld worden in de pre-order en de verzending hiervan gaat in augustus plaatsvinden. 

Hoe ziet de toekomst van Envision er uit?

We zijn, net zoals veel andere bedrijven, getroffen door Corona. Dat betekent niet dat we gestopt zijn met alles op alles zetten om Envision te blijven optimaliseren! We zijn druk bezig het bedrijf gezond deze periode door te laten komen. Waar we plannen hadden om in 2020 landen te bezoeken om hier demo’s te geven en onze gebruikers te ontmoeten, laat dit nu op zich wachten. We hebben nu, samen met onze ambassadors, een plan opgesteld waarbij zij in hun eigen land meet-ups gaan organiseren zodat mensen toch de mogelijkheid krijgen onze producten te proberen.

Als we deze periode door zijn, dan staat er op de planning om zoveel mogelijk assistive apps voor blinden en slechtzienden op de Envision Glasses te krijgen. Uiteraard zijn we voorzichtig, want de kwaliteit moet niet ten onder doen aan ons product. Daarna is het doel om onze software ook op andere hardware te hebben en een breder Envision assortiment aan te kunnen bieden.

Toekomst in het kort: een gezond Envision waar we onze (bijna) wekelijkse software updates kunnen blijven doen en samen met onze partners de Envision Glasses groot kunnen maken!

Wat staat er naast de Glasses nog meer op de planning?

Voornamelijk het optimaliseren van onze apps en de Envision Glasses, maar we willen de software ook op andere devices krijgen. Belangrijkst hierbij is dat onze software een toegevoegde waarde biedt aan onze gebruikers. Welke devices dat gaan worden, hangt dus van onze gebruikers af! 

Hoe willen jullie groeien, nationaal en internationaal?

Grappig dat je het vraagt! We zijn in Nederland bekend omdat we innovatief zijn in tech en de eerste die de Google Glass voor de eindgebruiker lanceren. In het buitenland zijn we eigenlijk al iets bekender. Onze grootste afzetmarkt momenteel is Amerika, met Rusland, Duitsland, India en Japan opvolgend. Allereerst staat er op de planning dat we in ieder land een gebruikersgroep hebben die onze producten graag gebruikt en bereiden we ons Ambassador Program uit, zodat onze loyale gebruikers ook wat terug kunnen verwachten van ons. Daarnaast staat in de planning om de landen waar we nog minder groot zijn, maar waar we wel gebruikers hebben, te bezoeken en te ontdekken waar we toegevoegde waarde kunnen bieden.

De Envision Glasses gaan we, zodra gezondheidstechnisch weer mogelijk, internationaal promoten door naar de landen te gaan waar veel mensen om een real-life demo hebben gevraagd. We merken, en dat is begrijpelijk, dat men de bril graag eerst wilt proberen en daar geven we gehoor aan.

Envision gratis uitproberen

Digitaal Toegankelijk.com kan niet anders dan zulke innovatieve technieken als die van Envision bewonderen. We willen lezers er graag op wijzen dat de app twee weken gratis uit te proberen is. Via deze link voor iOS en deze link voor Android kan de app direct gedownload worden.

Meer lezen over digitale toegankelijkheid

Blind

Blinden en erotiek op het internet

Het leek zo’n mooi onderwerp toen ik het aan de redactie voorstelde; hoe blinden omgaan…
Blind

Hannes Wallrafen: De Blinde Fotograaf die zich inzet voor Toegankelijkheid

Hannes Wallrafen is geluidskunstenaar. Hij was fotograaf, maar werd zestien jaar geleden in korte tijd…
Slechtziend

Hoe ik als slechtziende video’s kijk

Edwin schreef laatst al een stuk over hoe hij televisiekijkt en hoe de nieuwe app…
Auditieve Beperking

Arbeidsparticipatie van mensen met een zintuigelijke beperking

Veel mensen met een beperking zitten zonder baan. Het aantal werklozen onder arbeidsbeperkten is ruim…
Skip to content